Chào mừng đến với cổng thông tin điện tử CỤC VĂN HÓA CƠ SỞ
Tìm kiếm thông tin
Liên kết website
Thống kê truy cập
  • Online: 12
  • Visited: 5755365

Đầm Ô Loan

Phú Yên có cụm núi Sầm Có đèp Dốc Mỏ, có đầm Ô Loan Nằm bên chân đèo Quán Cau, đầm Ô Loan là một đầm nước lợ có diện tích 1.570 ha, tiếp giáp với các xã An Cư, An Hải, An Thạch, An Ninh đông, An Ninh tây của huyện Tuy An và cách TP Tuy Hòa chừng 25 km về hướng bắc.
Đầm Ô Loan nhận nước của một phân lưu sông Cái chảy vào đồng thời đưa nước ra biển Đông bằng một cừa lạch nhỏ, chỗ sâu nhất chừng 3-4 m. Chung quanh đầm có nhiều núi non bao bọc, nhiều ghềnh đá nhỏ ra mép nước. Tuy nhiên, chỉ có chừng 1 km bãi cát ở phía bắc thôn Phú Sơn, còn hầu hết bờ đầm là đất bùn.
Theo các bô lão địa phương thì tên Ô Loan lấy từ chữ chim Ô (quạ) và chim Laon, nhưng chẳng hiểu nguyên do vì đâu mà có tên địa danh Ô Loan, và xuất hiện từ khi nào! Theo địa bạ triều Nguyễn, thì Ô Loan đàm tức đầm Ô Loan có tên là Tân Túy ấp. Còn theo nhà địa lys Lê Bá Thảo, tác giả sách “Việt Nam thiên nhiên” thì đầm Ô Loan được mô tả như sau: “Đứng trên đèo Quán Cau nhìn xuống thế đất phía nam Ô Loan giống như con chim phượng đang sải cánh, còn trên bản đồ thì Ô Loan giống như con thiên nga thong thả bay…”. Có lẽ cổ nhân cũng tương đồng quan điểm qua góc độ tưởng tượng ra con chim quạ và chim loana chăng?
Từ Hội Sơn, một dãy núi dài chạy lên hướng bắc bọc kín lấy đầm Ô Loan. Nước đầm lúc nào cũng trong xanh và phẳng lặng, nên có câu ca:
Lẻ loi như cụm núi Sầm
Thản nhiên như mặt nước đầm Ô Loan.
Về phía tây đầm nhiều ngọn núi tiếp nối nahu tạo nên đèo Quán Cau, phía đông có mả Cao Biền mà người địa phương xem như “linh địa”, vì:
Cao Biền chết tại Đồng Môn
Trên sơn dưới thủy trời chôn Cao Biền.
Và, người địa phương còn có câu hát:
Ngó ra ngoài mả Cao Biền
Thấy đôi chim nhạn đang chuyền cành mai
Cây oằn vì bởi trái sai
Xa em vì bởi ông mai ít lời.
Mả Cao Biền là một cồn cát cao, nằm sát biển, ngày càng được nâng cao do gió và sóng biển vun đắp, đứng trên đèo Quán Cau vẫn trông thấy rõ. Đó có phải là mả Cao Biền thật không, thì xưa nay chẳng thấy ai giải thích.
Nếu về thăm đầm Ô Loan, du khách có thể dùng thuyền đi chơi mặt đầm một cách thích thú bởi đầm cận và lặng sóng. Trong đầm còn có nhiều rạn đá lô nhô chìm dưới nước, hàu cứ bám vào đó mà sinh sống. Những người làm nghề bắt hàu đã quen nhưng lắm lúc cũng e ngại:
Một lần cho tởn tới già
Đừng đi nước mặn mà hà ăn chân.
Đầm Ô Loan nổi tiếng xưa nay nhờ có đặc sản sò huyết. Só ở đây con nào con nấy béo mẫm, thịt rất ngon chẳng thua kém gì sò Lăng Cô (Thừa Thiên - Huế) hay sò Thủy Triều (Cam Ranh). Có lẽ vì thế mà ngày xưa khi dừng chân ở Phú Yên, thi sĩ Tản Đà, bậc thầy về khoa ẩm thực, đã thốt lên: “Phú Câu cước cá, Ô Loan miếng hàu!”.
Đầm còn có nhiều loại hải sản khác như cá đuối, cá đối, cá rằng, cua, tôm, cá mú… mỗi loại đều có cách ăn riêng vừa ngon vừa khoái khẩu. Đặc biệt ngày nay, nghề nuôi tôm nước lợ rất phổ biến ở đầm Ô Loan. Những hồ nuôi tôm nối liền nhau và những bờ đất nổi lên mặt nước chằng chịt ngang dọc phân thành từng ô nhỏ. Có thể nói, chung quanh bờ đầm chỗ nào cũng có chỗ nuôi tôm.
Ngoài ra, ở đây còn có nghề lưới cá chuyên nghiệp như nghề đăng, nghề trễ, nghề thả lưới hay bán chuyên nghiệp như nghề bắt cua, vớt rau câu, bắt sò, câu cá. Phương tiện đi lại trên mặt đầm là dùng sang và thuyền nhỏ không có mái chèo, chỉ dùng sào để chống.
Hàng năm, khi mùa Xuân về, như dân trong vùng đều có tổ chức hội đua thuyền, cúng thần linh, hát cầu nge. Riêng tại Phú Yên, lấy ngày mồng 7 tháng giêng làm ngày hội đua thuyền truyền thống ở đầm Ô Loan.
Đầm Ô Loan đã được Bộ VHTT (nay là Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch) công nhận là di tích, thắng cảnh cấp quốc gia.
 
Côn Giang
 
← Trở lại | ↑ Top    
Tranh cổ động
Tạp chí
Music
Album ảnh
Thời tiết