Chào mừng đến với cổng thông tin điện tử CỤC VĂN HÓA CƠ SỞ
Tìm kiếm thông tin
Liên kết website
Thống kê truy cập
  • Online: 13
  • Visited: 5872425

Trai Bana cầu hôn

Người dân tộc Bar Nar sống nhiều ỏ các tỉnh Kon Tum, Gia Lai, khá thông thoáng trong hôn nhân, trai gái lớn lên tự do tìm bạn đời cho mình, cha mẹ không áp đặt, ép buộc... người nào cố tình chia rẽ cuộc hôn nhân chính đáng sẽ bị luật làng xử phạt nghiêm khắc. Từ khi tìm hiểu, yêu đương đến khi nên vợ, nên chồng chàng trai phải trải qua một nghi thức cầu hôn, nghi thức này được coi là nét văn hóa độc đáo.


 Như đại đa số các dân tộc thiểu số bản địa khác ở Tây Nguyên, người Bar Nar cũng theo tục mẫu hệ, con gái cưới chồng về ở nhà mình, rất hiếm có cô đi làm dâu. Thế nhưng việc chủ động đi tìm vợ phải là các "chàng" chứ phái nữ luôn tỏ ra e thẹn, rụt rè, nhút nhát.. 18- 19  tuổi chàng trai đã bắt đầu thầm để ý trong số bạn bè là nữ giới cùng buôn hay ngoài tộc một nàng thấy hợp tính, hợp nết và xứng đôi vừa lứa với mình để tính chuyện trăm năm. Với cái tuổi ấy quả là rất khó tỏ tình bằng lời, trái lại nếu nhờ người mai mối thì bị chê là "dở", nên các chàng phải "mượn vật" để tỏ tình. Chàng tự trổ tài bện một chiếc gùi cho thật sắc sảo, sáng tạo hoa văn mang nét riêng biệt và có thẩm mỹ cao, nhưng điều cốt lõi là làm sao phải nhìn trộm và ướm bằng mắt một cách khá chính xác cái lưng, cái vai của nàng để bện bụng gùi vừa khớp, không bị tì quá mạnh vào lưng hoặc bị hất ngược về sau mới được khen là người khéo tay, tinh mắt. Đại đa số thành công bởi các chàng trai Bar Nar đã tạo thành nghề đan lát mà không những không chinh phục được "mối tình đầu" mà còn bị nhiều nàng sau đó từ chối thẳng thừng.
          Gùi làm xong nhờ bạn bè đem tặng và kiên nhẫn chờ đợi, nếu như chỉ trong một tuần chiếc gùi đã bị trả lại cho chính chủ làm ra nó thì có hai sự cố xảy ra: Một là, cũng có thể nàng đã thề non hẹn biển với một ý trung quân trước đó; hai là hãy thử nhìn lại mình kể cả về tư cách lẫn ngoại hình, hoặc cũng có thể vật tỏ tình chưa hoàn thiện do quá vụng về như đã nói ở trên. Thử tỏ tình bằng cách khác, ví dụ cần chấn chỉnh lại cá tính cũng như hình thể, cách ăn mặc, đối xử.. hoặc "ga lăng" lên một chút, rồi một thời gian gửi tiếp vật tỏ tình khác như trái bầu đựng nước, chuỗi cườm đeo cổ, đeo tay... chẳng hạn. Nếu lần thứ hai cũng bị trả lại coi như trong con mắt của nàng không có chút nào hình bóng chàng, tốt nhất hãy quên đi, chứ thầm thương, trộm nhớ thêm chỉ tổ phần sầu não. Trái lại, sau một màu trăng (một tháng) vật tỏ tình nàng vẫn giữ thì có thể đó là tia hy vọng, cứ tự an ủi mình rằng nàng còn đắn đo suy tính. Riêng với con gái mới lớn, mặc dù đã để ý thương chàng trước khi nhận vật tỏ tình nhưng không phải một sớm một chiều nàng đã bộc lộ để dễ bị coi thường về sau, mà còn kéo dài thời gian "chơi trò ú tim" để chàng phải đợi, phải chờ câu trả lời đến khát khao, mòn mỏi. Thậm trí nhiều nàng "ác độc" đến nỗi cứ thản nhiên vô tình như chẳng hay, chẳng biết hai đến ba tháng thậm trí nửa năm vật tỏ tình ấy mới được người con gái đem ra sử dụng, đó là tín hiệu báo cho chàng hay rằng "cái bụng mình đã ưng" . Song chàng trai chớ nên hấp tấp, chỉ cần một chút vụng về theo kiểu trẻ con có thể vật tỏ tình sẽ bị trả lại ngay tức khắc, cần tỏ ra mình là người lớn để nói lời "yêu" một cách đứng đắn, nghiêm chỉnh.
          Nàng gật đầu rồi thì thầm nhanh chóng tìm mua một chiếc vòng tay cầu hôn; vòng bằng vàng thì tuyệt tác nhất, song vàng thời nay đắt quá, có được chiếc vòng đặc to bằng đầu chiếc đũa có chu vi đường tròn xỏ vừa cổ tay nàng thì mất chục triệu trở lên, với những chàng trai mới lớn con nhà "thường thường bậc trung" kiếm đâu ra nên chỉ cần vòng bạc hoặc vòng đồng là được. Chọn một đêm trăng sáng và thông báo chính xác ngày giờ trước vài bữa để nàng chọn bạn bè thân thiết, chàng cũng đưa theo vài người chí cốt đến bến nước của buôn làng hoặc cạnh một dòng suối có cảnh vật hữu tình để trao. Trước tiên cả hai ngửa cổ lên trời khấn Giàng phù hộ cho tình yêu lứa đôi, rồi uồng chung một chén nước thề được múc lên từ dòng suối, sau đó chàng sẽ đeo vòng tay cầu hôn cho nàng trước sự chứng kiến của bạn bè. Chỉ ngày hôm sau tin hai người đã cầu hôn được đưa đến bạn bè trong, ngoài buôn và các chàng trai cô gái khác đối với hai người chỉ ở mức độ tình cảm bạn bè, chứ xa hơn coi chừng dễ xa nhau.
          Thế nhưng chàng trai đừng tưởng đã đeo được vòng cho nàng rồi thì nàng đã là của mình, mà phải luôn nhớ rằng đó mới chỉ là bước cầu hôn vẫn còn nằm trong giai đoạn tìm hiểu. Nàng có thể lắc đầu từ hôn bất tử khi tìm ra khiếm khuyết của chàng mà trước đó chưa thấu tỏ. Tuy nhiên hàng trăm cuộc cầu hôn đã được trao vòng thì hi hữu lắm mới xảy ra chuyện từ hôn, bởi con gái bề ngoài tưởng dại khờ trong yêu đương, song thực chất họ khá kín đáo, gần như từ thời gian nhận vật tỏ tình đến khi được cầu hôn đã trộm nhìn "xuyên suốt" trái tim chàng chứ chẳng ai dại gì chỉ mới hiểu một cách mơ hồ đã vội vàng vồ vập. Từ lúc có vòng trong tay thì con gái hoàn toàn quyết định việc đám nói đính hôn, đám hỏi và đám cưới chớ chàng trai đã hết quyền. Nếu "suối chảy sông dòng" thì hai người chính thức nên vợ, nên chồng sau ngày cầu hôn ba hoặc năm đến bày tháng tùy vào hoàn cảnh và điều kiện. Song đặt trường hợp đằng trai đòi của cưới nặng nề mà đằng gái không theo được thì có thể hai việc xảy ra, một là, chàng trai bỏ gia đình tự nguyện về ở với vợ không có cưới xin, miền là có chính quyền công nhận đăng ký kết hôn; hai là, cô gái sẽ cởi trả lại vòng cầu hôn cho người yêu.       
 
     K' Sim Hậu
Nhà số 200, Đắk Drông,
Cư Jut, Đăk Nông
>> Xem tiếp
 
← Trở lại | ↑ Top    
Tranh cổ động
Tạp chí
Music
Album ảnh
Thời tiết